|

LADİK
COĞRAFİ KONUMU:
Samsun'un güneyinde yer alan Ladik ilçesi kuzeyinde
Kavak, Güneyinde Suluova, dogusunda Tasova ve batisinda
Havza ilçeleri ile çevrilidir.
Kuzey Anadolu siradaglarinin batiya dogru alçaldigi ve
geçit verdigi bir alanda, Akdag'in kuzey eteklerinde
kendi ismini alan genis bir ova kenarinda kurulmustur,
Yüzölçümü 558 km2, denizden yüksekligi ise 950 m. dir.
Ilçenin akajularindan Tersakançayi Yesilirmak'in bir
kolunu olusturur. Ladik Gölünden çikarak batiya, oradan
güneyce, daha sonra doguya kivrilarak Yesilirmak'la
birlesir Bu akis seyrinden dolayi adini Tersakan çayi
olarak almistir.
Ilçe merkezinin 10 km. dogusunda yer alan Ladik Gölü,
Akdag'dan inen akarsularla beslenir Elips seklindeki
gölün uzunlugu 5 km. yeniligi ise 2 km.dir.
TARİHİ :
Ladik ilçesinin tarihinin M.Ö. 3000 - M.Ö. 2OOO
yillarina kadar uzandigi tahmin edilmekledir Ladik'in
Hititler devrinde de yerlesim yeri olarak kullanildigi
çevrede yapilan arkeolojik kazilardan anlasilmistir.
Kaledorugu yerlesim yerinde Hitit kültürünün izlerine
rastlanmis olmasi da bunu göstermektedir. M.Ö, 131
yilinda Pontus krali VIII. Mitridat'in karisi Veodikya
Ladik ilçesine kurmustur. Bir rivayete göre Veodikya
adinin zamanla halk dilinde deriserek Ladik oldugu ve
ilçenin adinin buradan geldigi ileri sürülmektedir.
Romalilarin (M.Ö. 71 - M.5. 395) Pontuslulari yenmeleri
ile bölge Romalilarin hakimiyetine girmistir. M.S.
395'de Roma dogu ve bati olarak ikiye bölününce Ladik
Dogu Roma (Bizans), imparatorlugunun sinirlari içinde
kalmistir.
Islam uygarliklari döneminde (705) Araplarin eline geçen
bölge 1071 Malazgirt Savasindan sonra Selçuklularin
eline geçmistir, 1075'de Alparslan'in komutanlarindan
Melik Ahmet Danisment Gazi Amasya ve çevresini
egemenligi altina aldi. Bir rivayete göre de ilçe adin:
komutanin kizi Ileduk veya Ilduk Hatun'un isminden
almistir. Selçuklularin parçalanmasiyla kurulan Anadolu
Beylikleri zamaninda Ladik Kabatogullarinin yönetimine
girmistir. Osmanlilar ise Ladik'i 1428'dc kesin olarak
topraklarina kalmislardir. Ladik Cumhuriyet dönemine
kadar Sivas Sancagina bagli Amasya Vilayeti sinirlari
içinde bulunmustur Cumhuriyet kurulduklari sonra Amasya
iline bagli olan Ladik ilçesi 1925'de Samsun'a
baglanmistir
SOSYO - EKONOMİK YAPISI:
Ilçenin ekonomisi genellikle tarima dayanmaktadir,
yaygin olarak bugday, arpa, yulaf, misir, sekerpancari
ve ayçiçegi yetistirilmekte, bunlarin yani sira bag-bahçe
sebzeciligi de yapilmaktadir. Ladik'in yayla durumunda
olmasi hayvanciligin da gelismesini saglamistir. Basta
küçük bas hayvan yetistiriciligi olmak üzere, büyükbas
hayvan yetistiriciligi, küçük çapta da olsa balikçilik
ve aricilik da yapilmakladir.
Ilçede çok eski yillardan beri yapila gelen dokumacilik
günümüzde de modern araçlarla devam etmektedir. Eskinin
tahta tezgâhlarin yerini bugün trikotaj makinalari
almistir Bu makinalarla fanila ve kazak örgücülügü
yapilmaktadir. Kirsal kesimde ise hali dokumaciligi
tesvik edilmistir. Birçok köyde kurulan hali
tezgahlarinda Hereke tipi halilar dokunmaktadir. Ladik
gölü civarindaki köylerin hemen, hemen hepsinde kamistan
hasir örücülügü yapilmaktadir. Bu hasirlar Güney Anadolu
ve Istanbul bölgesine satilmaktadir. Ilçedeki en büyük
sanayi kurulusu Çimento fabrikasidir. Bir de küçük
sanayi sitesi bulunmaktadir.
ULAŞIM :
Samsun'a 82 km. uzaklikta olan ilçenin ulasim problemi
yoktur. Samsun'dan Ladik'e her zaman araç bulmak
mümkündür.
TARİHİ ve KÜLTÜREL DEĞERLER:
Ilçenin tarihi M.Ö. 3000'Iere uzansa da yöredeki
arkeolojik alanlar da yeteri kadar arastirma
yapilmamistir. Bu arkeolojik alanlar; Çakilarasi, Inkaya
Mezar ve Ören Yeri, Kale Tepe, Dökme Tepe, Dedealti, Köy
içi, devsel Kaya, Tompul Tepe, Kilise Tepe, Kümbet
höyükleridir. Ladik merkezinin güneyindeki tepede Ladik
gölünün güney dogusunda bir kale kalintisi da
bulunmaktadir.
Ormanlik alanlari, yaylalari ve sifali sulariyla,
Osmanlilar döneminde, Amasya'da yasayan sehzadelerin ve
ileri gelenlerin yazin sayfiye yeri olarak kullandiklari
ilçede; yazlik saraylar, camiler, çarsilar, hamamlar vb.
gibi bir çok eser yaptirilmistir. Fakat bu eserlerin
çogu 1943 depremiyle yikinti haline gelmistir.
Bu gün ayakta kalan eserlerden bazilari sunlardir:
Saat Kulesi: 1889 yilinda insa ettirilmistir. 1943
depreminde büyük hasar görmesine karsin aslina uygun
olarak tekrar yaptirilmistir.
Bülbül Hatun Camii: II. Beyazit'in karisi Bülbül Hatun
tarafindan yaptirilmistir. Depremde yikilan cami aslina
uygun olarak onarilmistir.
Avci Sultan Mehmet Camii: IV. Avci sultan Mehmet
tarafindan yaptirilmistir. Depremde tamamen yikilan cami
ayni yerine tekrar insa edilmistir.
Kümbet: Bir adi da Sadullah Sunullah Pasa Türbesidir.
Kümbet bir Osmanli eseridir.
Seyit Ahmet Kebir Türbesi: Selçuklu döneminin
kumandanlarindan Seyit Ahmet kebir Ladik'te yapmis
oldugu savasta ölünce istegi üzerine bu türbeye
gömülmüstür.
GEZİ ve MESİRE YERLERİ:
Ilçenin en ünlü mesire yeri Hamamayagi (Hallaz, Hirlaz,
Hilyas) kaplicasinin bulundugu bölgedir. Ladik ilçesinin
10 km uzakliktaki bu yerde, kenarindan küçük bir
akarsuyun geçtigi piknik alani ve kaplica binasi vardir.
Ladik ve Havza ilçelerindeki kaplicalar tarih boyunca
bilinmektedir. Romalilar ve daha önceki devirlerde de
buralar insanlari çeken saglik merkezleri olmustur.
Bugün ise sularin içerdikleri maddeler tek tek tespit
edilmistir. Ladik Hamamayagi kaplica suyunun,
Almanya'daki Bedeviciler, Liebenzell, Schlangenbad,
warnbrunn, Wilbad, Wilstein gibi kaplicalarin suyuna
esdeger oldugu kanitlanmistir.
Hamamayagi kaplica suyu Türkiye'deki birinci dereceden
önemli ve öncelikli kaplica suyu olarak belirlenmistir.
Romatizma, Sinir ve kas yorgunlugu, eklem kireçlenme,
sinirsel hastaliklar, ameliyat sonrasi yorgunluklar gibi
hastaliklarda olumlu etki yapar.
Ladik gölü ve çevresi, Akdag yaylalari mesire yeri
olarak idealdir.
FOLKLORİK DEĞERLER:
Ilçede Çevre Il ve ilçelerde oynanmakta olan Düzayak,
Makinali, Oglan beni çaydan geçir, Sarikiz, Sanlama gibi
horon oyunlarini yaninda, Budak dere ve çevre köylerinde
mistik türde Semah oyunuyla, Seyh Samil, Sesen, Zefak
gibi oyunlarda oynanmaktadir.
YEMEKLER:
Ilçede yapilan yöresel yemeklerin çogu hamur isidir.
Bunlar; Eriste, Tutmaz Asi, Manti, Iskefe Tatlisi, Kaz
Pilavi ve seridi, Çerkez Halügü, Çerkez Sibsisi, Dabusun,
Malakto, Gobi Lobiya, Lobya, Hösmerim, Kadayani Ekmek
gibi çok çesitlidir. Yöresel yemeklerinin disinda
Ladik'in Tandir Kebabi da oldukça meshurdur. |